Το κομμάτι της παραλίας Ερεσού που ξεκινάει από το τέλος του οικισμού και φτάνει μέχρι το Αφεντέλι στα Δυτικά βρίσκεται μέσα σε 2 ζώνες Natura. Σε αυτήν εκβάλει ο ψαροποταμός που είναι ένας μικρός νησιωτικός υδροβιότοπος που βρίσκεται υπό ειδικό καθεστώς προστασίας (GR411LES028 – Σκάλα Ερεσού, Ψαροποταμός). Τέλος η παραλία Ερεσού στο σύνολο της βρίσκεται υπό καθεστώς σοβαρής διάβρωσης. Την παραλία Ερεσού δεν την προστατεύει μόνο ένα μεγάλο κίνημα βάσης από το χτίσιμο και άλλες αυθαίρετες ενέργειες. Αλλά την προστατεύουν και ένα κάρο νόμοι και οδηγίες. Μέσα στον Οδηγό Καλών Πρακτικών Καθαρισμού Τμημάτων Αιγιαλού και Παραλίας του αρμόδιου οργάνου δηλαδή του Οργανισμού Φυσικού Περιβάλλοντος και Κλιματικής Αλλαγής, διαβάζουμε τα παρακάτω:
“Η διαχείριση και ο καθαρισμός του αιγιαλού και της παραλίας στην Ελλάδα διέπονται από ένα σύνθετο και πολυεπίπεδο πλέγμα νομοθετικών διατάξεων, το οποίο διαμορφώνει τις αρμοδιότητες των εμπλεκόμενων φορέων, θέτει περιορισμούς και καθορίζει τις προϋποθέσεις κάτω από τις οποίες μπορούν να πραγματοποιούνται παρεμβάσεις.
Στον πυρήνα της σχετικής νομοθεσίας βρίσκεται ο Ν. 3937/2011, ο οποίος ρυθμίζει την προστασία της βιοποικιλότητας και προβλέπει ρητά την απαγόρευση της χρήσης μηχανοκίνητων οχημάτων στον αιγιαλό και στην παραλία. Η διάταξη αυτή αποτελεί ουσιαστικό μέτρο προστασίας των οικοσυστημάτων, καθώς η χρήση μηχανοκίνητων μέσων προκαλεί σοβαρές αλλοιώσεις στη μορφολογία της ακτής, στην καταστροφή της αμμοθινικής βλάστησης, στην καταπάτηση φωλιών προστατευόμενων ειδών (όπως η θαλάσσια χελώνα Caretta caretta), καθώς και στην κλιμάκωση των φαινομένων διάβρωσης.
Πέρα από την απαγόρευση της χρήσης μηχανοκίνητων οχημάτων, το ίδιο νομοθετικό πλαίσιο συνδέεται άμεσα με άλλες θεμελιώδεις ρυθμίσεις, καθορίζοντας τον κοινόχρηστο χαρακτήρα του αιγιαλού, θέτοντας τις βάσεις για την παραχώρηση απλής χρήσης. Η πρόσφατη αναθεώρησή του μέσω του Ν. 5092/2024 ενίσχυσε ακόμη περισσότερο την ανάγκη προστασίας του, καθορίζοντας με σαφήνεια τις αρμοδιότητες των Δήμων, των Λιμενικών και Αστυνομικών Αρχών, των Κτηματικών Υπηρεσιών και των Μονάδων Διαχείρισης Προστατευόμενων Περιοχών του ΟΦΥΠΕΚΑ, αναφορικά με την παραχώρηση δικαιώματος απλής χρήσης.”
Σε άλλο σημείο διαβάζουμε τα εξής:
“Η διάβρωση αποτελεί μία από τις μεγαλύτερες απειλές για τις ελληνικές ακτές, επηρεάζοντας τόσο τη μορφολογία όσο και τη σταθερότητα των παράκτιων οικοσυστημάτων. Σε παραλίες όπου η άμμος μεταφέρεται συστηματικά από κύματα και ανέμους, η παρουσία φυσικών στοιχείων συμβάλλει σημαντικά στη διατήρηση της ακτογραμμής και στην προστασία του παράκτιου περιβάλλοντος. Ο μηχανικός καθαρισμός σε τέτοιες περιοχές συνεπάγεται την αφαίρεση αυτών των φυσικών προστατευτικών στοιχείων, αυξάνοντας τον κίνδυνο υποχώρησης της ακτογραμμής και αποσταθεροποίησης του οικοσυστήματος. Ως εκ τούτου, σε παραλίες με εμφανή φαινόμενα διάβρωσης απαγορεύεται κάθε μορφή μηχανικής παρέμβασης και επιτρέπεται αποκλειστικά ο χειρωνακτικός καθαρισμός, με προσοχή ώστε να διατηρείται η φυσική σταθερότητα της ακτής.”
Είναι πάρα πολύ σημαντικό να διαβάσουν τις οδηγίες αυτές πέρα από τους πολίτες για να είναι ενημερωμένοι, και οι Σύμβουλοι του Τοπικού και του Δημοτικού Συμβουλίου όπως και οι αρμόδιοι αντιδήμαρχοι.
Η παραλία Ερεσού πρέπει να σταματήσει να αντιμετωπίζεται ως “οικόπεδο”. Με την έννοια ότι με το παραμικρό κατεβάζουμε μηχανήματα βαρέως τύπου απλά και μόνο για να ισιώσουμε την άμμο ή για να την χτενίσουμε επικοινωνιακά με ένα μηχάνημα που κάνει πολλαπλάσια ζημιά τελικά. Ο κανονισμός του ΟΦΥΠΕΚΑ είναι ξεκάθαρος για κάθε περίπτωση στο τι πρέπει να γίνει. Η αναβάθμιση της κοινότητας μας περνάει μέσα ΚΑΙ από τον σεβασμό και την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος στο οποίο ζούμε και βιοποριζόμαστε. Προλαμβάνουμε για να έχουμε.
Εδώ ο Συνοπτικός Οδηγός του ΟΦΥΠΕΚΑ.
Πρωτοβουλία Ερεσού – Περιβαλλοντικός Κοινωνικός Σύλλογος.
